De poort van de inwijding

Samenvatting door Corrie Hendriks Voorspel In een huiselijk tafereel zingen Sophia's kinderen een lied en gaan dan naar bed. Sophia ontvangt haar oude schoolvriendin Estella. Ze blijken totaal verschillende levensopvattingen te hebben. Eerste tafereel We maken kennis met de hoofdpersonen uit de vier drama's, die naar een voordracht hebben geluisterd van Benedictus. We gissen naar het onderwerp... Karma? In ieder geval maakt de voordracht heel wat los bij degenen die we uit de zaal zien komen. Johannes, een kunstschilder, vertelt dat hij zich in een diepe creativiteitscrisis bevindt. Hij luistert verder intensief naar de anderen. Ook Maria, de gastvrouw, heeft een onbegrijpelijk probleem. Capesius, een wat oudere gevierde docent aan de universiteit en Strader, een jonge ingenieur zijn voortdurend in gesprek. We ontmoeten drie vriendinnen van Maria. Wanneer Theodora, een jonge helderziende vrouw een soort visioen krijgt, vindt Capesius dit allemaal maar onzin en bijgeloof. Strader neemt de gebeurtenis echter serieus. Hij is diep geraakt. Het echtpaar Felicia en Felix Balde is voor het eerst komen luisteren. Ze wonen buiten de stad. Samen met Theodosius verschijnt wat later de andere Maria. Zij heeft deze avonden nodig om door de spirituele inhouden weer energie te verkrijgen. Theodosius, Romanus en Germaine belichten ieder een aspect van hun verbinding met de geestelijke wereld. Helena probeert aan het eind van het eerste tafereel Johannes ervan te overtuigen, dat een scholingsweg gezondheid en geluk zou moeten brengen. Door haar ziet Johannes opeens in hoe hij de laatste tien jaar met Maria in een soort roes geleefd heeft. Tweede tafereel Johannes is in staat vanuit dit inzicht een stap verder te gaan. Hij hoort buiten zich de woorden die als inhoud van zijn meditatie door hem geoefend worden:"O mens, doorgrond jezelf". Nu beleeft hij wat woorden teweeg kunnen brengen. Hij krijgt een uittredingservaring. Daarna kan hij in vol bewustzijn tijdens zijn meditatie met Maria over het zojuist beleefde communiceren. Derde tafereel We zien Maria's pleegzoon. Zij vraagt om hulp aan Benedictus voor haar levensraadsel. Nu hoort zij, hoe haar leven geïnspireerd wordt door een hoger wezen. Ze valt woedend uit naar Benedictus, degene die de lezing gehouden heeft. Benedictus merkt tot zijn vreugde, dat Johannes doorziet, dat het nooit zijn vriendin kan zijn die zo spreekt, maar een dubbelganger. Vierde tafereel Johannes is in staat, zonder actief deel te nemen, om de twee tegenkrachten, de verleidelijke Lucifer en de materialistische Ahriman te herkennen. Ook ziet hij hoe in het rijk van de elementen, het woordenspel van Capesius en Strader slechts stormen teweegbrengt. De Geest van de elementen, aan wie zij hun "natuur" danken wijst hen op het feit dat zij hiervoor iets moeten schenken. De andere Maria vormt de verbinding tussen de wereld van het dagelijks bewustzijn en de natuurwereld. Johannes herkent bijna alles wat hij ziet en kan zich daardoor weer verder ontwikkelen. Vijfde tafereel We ontmoeten Benedictus, Theodosius, Romanus en Retardus in een onderaardse tempel. Zij blijken de ontwikkeling van de mensheid te begeleiden en zoeken wegen om Johannes inwijding te doen slagen. Gelukkig vinden Felix Balde en de Andere Maria de weg naar de tempel en worden geïnspireerd om hun nog onbewuste geestelijke streven zich bewust te maken, waardoor zij Johannes en Maria helpen. Zesde tafereel De Geest der Elementen vraagt aan Felicia Balde om een sprookje te vertellen voor de geest van de rotsen als betaling voor de wartaal die de beide heren eerder hebben uitgekraamd. Als Felicia's mysterieuze sprookje uitgeklonken is horen we een spottende versie van German. Zevende tafereel We ontmoeten Maria en haar vriendinnen in de geestelijke wereld. Johannes kan hier dankzij hun gezamenlijke inspanning komen. Johannes herkent Maria's geestelijke kern. Theodora kan nu een vorige incarnatie van Maria en Johannes schouwen, waardoor hun aardse problemen doorgrond kunnen worden. Nu kunnen ze mede dankzij de spreuk van Benedictus weer terug naar de aarde, om vanuit de geest op aarde samen te werken. Tussenspel Het blijkt dat Estella en Sophia vanuit verschillende aspecten met hetzelfde thema bezig zijn geweest. Ze praten over hun twee lijnrecht tegenover elkaar staande opvattingen over kunst. Kunst vanuit de fysiek -psychische werkelijkheid en kunst waarin je bewust geschouwde belevenissen in de geestelijke wereld kunt verwerken. Achtste tafereel Johannes legt de laatste hand aan een portret van Capesius. Drie jaar zijn voorbijgegaan sinds het eerste tafereel. We zien een herboren Johannes. Strader begrijpt niet waarom Johannes, nu hij bewust in de geestelijke wereld kan schouwen anders zou schilderen dan voorheen toen hij door Maria’s inspiratie schilderde. Strader beleeft iets geheimzinnigs aan het schilderij, iets wat vertrouwd voor hem is aan Capesius, maar tevens ongrijpbaar. Dit tegenstrijdige beleven wordt zo sterk voor Strader, dat hij het niet meer uithoudt en wegvlucht. Dankzij Maria krijgt Johannes helder in zijn bewustzijn, hoe zijn ontwikkelingsweg door het schouwen in voor geboortelijke levens gegaan is. Negende tafereel Johannes beleeft nu zichzelf, terwijl hij in het tweede tafereel zichzelf moest leren doorgronden. Het klinkt hem weer uit rotsen en bronnen tegemoet. Hij beleeft de verbinding met de natuurkrachten in zichzelf. Hij voelt zich zeker. Hij rust in zichzelf. Hij beleeft weer zijn gestorven vriendin. Nu is hij echter in staat zich voor te nemen haar te helpen. Hij krijgt nieuwe energie. Weer verschijnt Maria, waardoor hij zich herinneren kan wat hij beleefd heeft. Tiende tafereel Johannes ontmoet in zijn meditatie Theodosius, als geest van de wereldliefde. Overmand door geluk en enthousiasme kan hij nog niet helder waarnemen en beleeft de komst van Benedictus als zeer bedreigend. Hij moet dieper in zichzelf nagaan welke gevoelens Benedictus in de loop der jaren in hem opgeroepen heeft. Hij moet leren waan van waarheid te onderscheiden en zelf de weg naar de tempel van de wijsheid zoeken. Lucifer en Ahriman hebben zich in zijn ziel mee ontwikkeld. Lucifer: "O mens doorgrond mij. O mens, beleef jezelf" Ahriman:" O mens doorgrond jezelf, o mens beleef mij". De geestelijke stem uit de hoogte wordt hoorbaar en wijst hem de weg om verder te gaan. Elfde tafereel We zien eerst Retardus met Strader en Capesius. Retardus heeft als opgave de mens zijn aardse opgave te doen vervullen. Zodra de mens hierin geslaagd is en een geestelijke ontwikkeling gaat zoeken is Retardus’ opdracht vervuld. Hierna kan de complete mens voor ons verschijnen: Johannes met twaalf bij hem horende zielen. Lucifer en Ahriman hebben geen invloed meer op het zieleleven van Maria en Johannes, omdat hun geestesoog nu geopend is. Benedictus spreekt zijn vertrouwen uit in Capesius’ ontwikkelingsweg. Alleen Strader voelt zich eenzaam totdat Theodora als mysterieus vogelachtig wezen verschijnt en een voor hem een hoopvol toekomstbeeld beschrijft.